Politicus heeft recht op privé-leven

Ook een publiek figuur als de minister van Financiën, Wouter Bos, heeft recht op de eerbiediging van zijn privé-leven. En wie toestemming heeft om een keer een fotoreportage te maken, mag er niet vanuit gaan dat hij die toestemming een volgende keer niet meer hoeft te vragen.

De feiten

Het weekblad ‘Weekend’, uitgegeven door Audax Publishing B.V., heeft op 21 maart 2007 op de voorpagina een foto afgedrukt waarop minister van Financiën en vice-premier Wouter Bos met een van zijn dochtertjes te zien is. In het tijdschrift staan in totaal zes foto’s van de familie die kennelijk genomen zijn op het moment dat Bos en zijn echtgenote en hun dochters terugkomen van dan wel weggaan voor een fietstocht met de bakfiets. De foto op de cover en de paginagrootte afbeelding op bladzijde 6 van het tijdschrift, worden begeleid met teksten als: Nog even ideale vader. Wouter Bos levert papa-dag in. en Vertederende foto’s van een zorgzame vader.

Toestemming van betrokkene

De fotograaf die de foto’s heeft geschoten stelde dat de minister in 2006 toestemming heeft gegeven om foto’s van hem en zijn familie te maken. Deze zijn in 2006 ook gemaakt en gepubliceerd in het tijdschrift. De minister ontkent voor die publicatie toestemming te hebben verleend. De rechter laat dit twistpunt echter in het midden omdat, ook als er in 2006 wel toestemming voor het maken van foto’s zou zijn verleend, dit nog niet wil zeggen dat deze toestemming mag worden verondersteld indien in 2007 opnieuw foto’s worden genomen en gepubliceerd.(1)

Portretrecht van betrokkene

Als een fotograaf zonder een daartoe strekkende opdracht van de geportretteerde en zonder diens toestemming een foto van iemand maakt, is op grond van artikel 21 Auteurswet openbaarmaking daarvan niet geoorloofd voor zover een redelijk belang van de geportretteerde zich tegen openbaarmaking verzet. Het recht op een persoonlijke levenssfeer van de geportretteerde moet worden afgewogen tegen het recht op vrijheid van meningsuiting van de fotograaf. De rechtbank overweegt te dien aanzien in rechtsoverweging 5.2 het volgende. Bij die belangenafweging kan elke omstandigheid worden betrokken zoals de aard, de ernst en de duur van de inbreuk, de persoon om wie het gaat, de juistheid van de (bijgaande) informatie, de context waarin het portret werd gepubliceerd, de plaats waar en de wijze waarop de foto tot stand kwam en het maatschappelijk belang van de desbetreffende publicatie, waarbij heeft te gelden dat publieke figuren meer hebben te dulden dan andere personen.

De minister van Financiën is een publiek figuur, maar dat geldt niet voor zijn vrouw en dochters. Het wil evenmin zeggen dat publieke figuren geen recht meer zouden hebben op bescherming van hun privacy. De foto’s zijn genomen van een duidelijke privé-activiteit van Bos, waarbij Bos niet hoeft te dulden dat door (pers)fotografen foto’s worden gemaakt die daarna ook worden gepubliceerd. (...) Deze foto’s leveren geen rechtens te respecteren bijdrage aan het publiek debat over parttime werken, zorgverlof en mannen die meedoen in het huishouden. Dat debat kan immers ook zonder de privé-foto’s van het gezinsleven van de minister gevoerd worden. Bovendien werden de onderwerpen zorgverlof en huishouden in het betreffende artikel niet eens besproken.

Voetnoten

1
Rb. Amsterdam 2 april 2009, LJN BC8392 (W.J. Bos c.s. / Audax Publishing c.s).