Homofiel! kan beledigend zijn

Wanneer een woord wordt gebruikt om iemands integriteit aan te tasten, is er sprake van een scheldwoord en kan er sprake zijn van belediging in de zin van artikel 266 Sr.

Op 28 april 2001 betrapte een politieagent in Heerenveen een man op wildplassen. De diender sprak de man hierop aan. Niet lang daarna schreeuwde de man in kennelijk beschonken toestand de politieagent door een geopend raam toe: Homofiel! Tegen de man is strafrechtelijke vervolging ingesteld. Zijn advocaat bepleitte vrijspraak. Het woord ‘homofiel’ had volgens de advocaat naar huidige maatschappelijke maatstaven een neutrale betekenis en miste derhalve de strekking een ander in een ongunstig daglicht te stellen.

De context van een gedraging

In deze zaak is cassatie bij de Hoge Raad ingesteld. Deze oordeelde dat het verweer van de advocaat miskent dat het gebruik van een woord dat in een bepaalde context - bijvoorbeeld bij seksuele voorlichting of in een vriendschappelijk gesprek - niet de strekking heeft iemands integriteit aan te tasten, dat wel degelijk kan doen, indien het wordt gebruikt als scheldwoord en dus met het opzet om te beledigen. Aan het opzet van verdachte kan te dezen, gezien de context waarin het werd gebezigd, niet worden getwijfeld.(1)

Een ambtenaar in functie

Een politieagent is een ambtenaar in functie. Het komt helaas vaker voor dat zij worden uitgescholden. Moet een agent dit als een onplezierige bijkomstigheid van zijn functie accepteren? Al eerder heeft de Hoge Raad uitgemaakt dat van een agent geen groter incasseringsvermogen wordt verwacht dan van anderen. Die opvatting is in deze uitspraak op niet mis te verstane wijze herhaald. De verbalisant heeft het woord ook als beledigend kunnen opvatten, omdat niemand behoeft te accepteren dat hem op deze wijze en in deze omstandigheden kwalificaties worden toegevoegd op een terrein dat bij uitstek behoort tot de persoonlijke integriteit, identiteit en levenssfeer.

Voetnoten

1
HR 6 januari 2004, LJN AN8498. Ook gepubliceerd in NJ 2004, 201.